Hương cuốn tàn: Mang lại nhiều lộc lá hay hiểm họa sức khỏe không ngờ?
Hương nhang cuốn tàn hay đậu tàn (cong tàn), sản phẩm mang nhiều hóa chất độc hại từ lâu đã len lỏi vào đời sống tín ngưỡng tâm linh của một bộ phận người dùng tại Việt Nam. Loại hương nhang này gây hại trực tiếp tới sức khỏe của người sử dụng, gây ra ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng tiêu cực trong văn hóa thờ cúng. Một bộ phận người sử dụng mắc hội chứng “tâm lý ám thị” khi thắp hương, cúng nhang truyền tai nhau cho rằng: “tàn hương phải cong, cuốn tàn, đậu tàn mới có lộc” quả là quan niệm sai lầm về hương nhang đậu tàn trong phong tục thờ cúng
Hương nhang cuốn tàn hay đậu tàn (cong tàn), sản phẩm mang nhiều hóa chất độc hại từ lâu đã len lỏi vào đời sống tín ngưỡng tâm linh của một bộ phận người dùng tại Việt Nam. Loại hương nhang này gây hại trực tiếp tới sức khỏe của người sử dụng, gây ra ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng tiêu cực trong văn hóa thờ cúng. Một bộ phận người sử dụng mắc hội chứng “tâm lý ám thị” khi thắp hương, cúng nhang truyền tai nhau cho rằng: “tàn hương phải cong, cuốn tàn, đậu tàn mới có lộc” quả là quan niệm sai lầm về hương nhang đậu tàn trong phong tục thờ cúng
Nguồn gốc tục thắp hương của người Việt
Đối với người Việt, tục thắp hương trên bàn thờ tổ tiên đã có từ hàng ngàn năm như một nét đẹp trong tín ngưỡng dân gian. Vào mùng 1, ngày rằm hoặc các ngày lễ, tết, đám cưới, đám hỏi, ma chay… con cháu thành kính thắp lên ông bà nén hương nhằm bày tỏ tấm lòng, tưởng nhớ về nguồn cội. Chia sẻ với Phụ nữ sức khỏe, Giáo sư Tiến sĩ (GS.TS) Cao Ngọc Lân (TP.HCM) cho biết: “Nghi thức dâng hương là tập quán mà hầu như mọi người dân Châu Á bất kể lứa tuổi nào, sống ở bất cứ nơi đâu đều biết đến. Nén hương đã đi vào đời sống văn hóa, tín ngưỡng của người Việt Nam như một nét đẹp truyền thống, gần gũi và thiêng liêng. Dù không mê tín dị đoan, trong tâm thức mọi người Châu Á đều tin rằng nén hương khi đốt lên, cũng như một nhịp cầu vô hình kết nối hai thế giới hữu hình và vô hình với nhau”. Theo Nhà văn hóa Tô Thanh Phong (TP.HCM): “Khi thắp hương, con người cảm nhận được sự thanh tĩnh, an yên. Từ đó, người ta thường cầu nguyện và tìm điểm tựa niềm tin qua hương khói gửi đến đấng thiêng liêng vô thường. Cây hương thắp lên bàn thờ thể hiện tính cách, phong thái của người thắp. Tàn hương thể hiện sự chứng giám lòng thành của bề trên”.
Thực hư quan niệm hương cuốn tàn mang lại nhiều lộc lá.
Trong tâm tưởng người Việt, nén hương chính là sự kết nối giữa con người và thế giới tâm linh. Chính vì thế, nhiều người vẫn quan niệm tàn hương sau khi cháy xong vẫn đậu trên tăm hương và uốn cong sẽ mang nhiều tài lộc và niềm vui cho gia đình. Lợi dụng tâm lý muốn nén hương thắp lên giữ lại lộc, nhiều cơ sở sản xuất hương đã cố tình thêm vào một số hóa chất nhằm giữ lại tàn hương và tạo độ cong sau khi cháy. Loại hương này thường được mọi người gọi với cái tên hương lộc hoặc hương cuốn tàn. Chia sẻ về quá trình làm hương cuốn tàn, anh C. (quê Thanh Hóa) cho biết: “Cách làm hương thông thường và hương cuốn tàn trải qua các công đoạn tương tự nhau. Tuy nhiên, bí quyết để tàn hương có thể đậu lại trên tăm hương chính là bước ngâm các tăm hương vào dung dịch axit nitric (HNO3) hoặc axit photphoric (H3PO4)”. Hương cuốn tàn thường được bày bán nhiều ở các tỉnh phía Bắc. Tại các tỉnh phía Nam, nhu cầu sử dụng loại hương này thấp hơn nhưng vẫn chiếm tỉ lệ nhất định.
Chuyên gia phong thủy Nguyễn Võ Uyên Mi (TP.HCM) nhận định: “Quả thật không thể phủ nhận cùng một loại hương nhưng có người đốt thì tàn hương dài (ở đây chúng ta phải hiểu là hương tự nhiên, không ngâm hóa chất). Còn có người đốt thì tàn hương cứ rơi xuống, không dài ra. Đây có thể xem là sự giao thoa năng lượng của đấng linh thiêng đến với con người. Nếu chỉ dựa vào việc tàn hương dài không rớt mà vội cho là có lộc thì không có căn cứ. Lộc do cách chúng ta ăn ở tu thân tích đức lâu dài chứ không chỉ ngồi dựa vào tàn hương”.
Những thành phần hóa học có trong hương nhang cuốn tàn (đậu tàn)
Với những thành phần hóa học được sử dụng làm hương nhang hóa chất được liệt kê dưới đây. Nhiều khách hàng sẽ không khỏi kinh ngạc, bàng hoàng về sự đôc hại từ những nén hương nhang tưởng như vô hại.
- Axitphotphoric – H3PO4 (là chất tạo cong tàn, cuốn tàn hương) khi đốt hương nhang chất này sinh ra khí P2O5
- Sulfur (lưu huỳnh) hoặc Kalinitrat – KNO3 (là chất dẫn cháy)
- Butyl Cellosolve – C6H1402 (là hóa chất chống mốc)
- Bột đá vôi – CaCO3 ( chất làm tàn hương có màu trắng bông như tuyết ) trong đá vôi có chứa các kim loại nặng như chì, thủy ngân, cadmi….
- Các loại hương liệu, hóa chất tạo mùi không rõ nguồn gốc xuất xứ, nhằm tăng mùi thơm và giả mùi hương liệu tự nhiên.
Hiểm họa không ngờ từ hương cuốn tàn.
Chính sự khác nhau trong công đoạn ngâm tăm hương dẫn đến khói hương và các chất sinh ra cũng khác nhau. Các loại axit ngâm tăm hương sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe con người theo khuyến cáo của một số chuyên gia. Chia sẻ cụ thể về quá trình đốt cháy tăm hương có ngâm dung dịch hóa chất để giữ lại tàn, Kỹ sư Công nghệ hóa Lương Ánh Hồng (TP.HCM) cho biết: "Axit nitric (HNO3) và axit photphoric (H3PO4) là hai loại dung dịch axit cực kỳ độc hại, nếu bay hơi trực tiếp ở nhiệt độ cao sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe con người. Axit nitric là loại axit độc, ăn mòn và dễ gây cháy. Trong tự nhiên, axit này hình thành từ những cơn mưa giông kèm sấm chớp và là một trong những tác nhân gây ra mưa axit. Tương tự, axit photphoric là bán thành phẩm trong quá trình sản xuất phân bón, dược phẩm, thức ăn gia súc, thuốc trừ sâu, điều chế phân lân...”. Ở góc độ y tế, Bác sĩ nội trú chuyên khoa Tai - Mũi - Họng Ngô Thạnh Phát - Bệnh viện Chợ Rẫy (TP.HCM) chia sẻ: “Chưa có nghiên cứu hay bằng chứng cụ thể nào xác định chính xác sự ảnh hưởng của khói hương đến sức khỏe con người. Tuy nhiên, việc thắp hương trong phòng kín sinh ra khói CO2 có thể ảnh hưởng đến hệ hô hấp của con người. Đối với bệnh nhân bị hen suyễn hoặc phụ nữ đang mang thai cần tuyệt đối tránh khói hương, đặc biệt là các loại hương tẩm hóa chất”.
Tác hại với sức khỏe khi sử dụng hương cuốn tàn (cong tàn)
Hiện nay nhiều nhà sản xuất hương (nhang) vì chạy theo lợi nhuận trước mắt, sản xuất hương nhang với giá thành rẻ, nhằm chiếm lĩnh thị phần, đã bất chấp những tác hại mà ngâm tẩm các hóa chất vào hương gây ảnh hưởng và hệ lụy nghiêm trọng đến sức khỏe người tiêu dùng. Những loai hương nhang có mùi thơm sực nức, có tàn cong, cuộn tàn, màu sắc bắt mắt chính là những sản phẩm sử dụng hóa chất trong sản xuất.
Gây nguy hại tới hệ hô hấp
Điều dễ dàng nhận thấy nhất là rất nhiều người bị ho và hắt hơi khi đốt hương nhang hóa chất. Việc này do phản ứng của các thành phần hóa học có trong hương, khi cháy sản sinh ra khí P205, một loại khí đã được các nhà khoa học chứng minh độc hại hơn khói thuốc lá. Khi hít phải khí P205 người dùng bị kích thích hô hấp, cảm thấy khó chịu, khó thở, tức ngực. Đặc biệt với những người hút thuốc lá, người có tiền sử bệnh mãn tính như hen xuyễn, viêm xoang, viêm mũi họng, khi tiếp xúc trong thời gian dài sẽ gây hệ lụy nghiêm trọng đến phổi và hệ hô hấp, có khả năng làm tăng nguy cơ ung thư phổi.
Ảnh hưởng tới sức khỏe tim mạch
Nguy cơ gây hại tiềm ẩn của hương nhang hóa chất không khác gì khói thuốc lá. Khi tiếp xúc thường xuyên và lâu dài những hệ lụy nghiêm trọng lên sức khỏe tim là điều không thể tranh khỏi. Chúng gây nên các bệnh về tim mạch như: bệnh mạch vành , xơ vữa động mạch chính, một trong những yếu tố gây nên các cơn đau tức ngực, nhồi máu cơ tim, đột quỵ… đặc biệt là đối với người có tuổi, người trung niên, người già. 
Lời kết
Từ sự chủ quan, khi lựa chọn sản phẩm mà khách hàng đã mua nhầm các loại hương nhang hóa chất để sử dụng, gây nên các tác hại cho sức khỏe bản thân cũng như các thành viên trong gia đình. Không những thế sử dụng hương nhang cuốn tàn còn gây ra ô nhiễm môi trường do các thành phần hóa học bốc hơi vào không khí trong và sau khi sử dụng. Từ những tác hại kể trên DN KH và CN Khánh Thiện khuyên khách hàng nên lựa chọn, sử dụng những sản phẩm hương sạch được sản xuất từ nguyên liệu thảo mộc thiên nhiên. Để đảm bảo an toàn cho sức khỏe, không gây ô nhiễm môi trường và thực hành nghi thức thờ cúng, lễ bái ngày càng văn minh hơn.
